HOTEL REPERTOIRE

Μετάφραση, Δήμητρα Ιωάννου από την αγγλική μετάφραση του Richard Winston για το περιοδικό “Twice a Year.”
http://www.kmjn.org/snippets/brecht35_fascism.html

3. Η ικανότητα του να χρησιμοποιείς την αλήθεια ως όπλο

Η αλήθεια πρέπει να λέγεται για τις συνέπειες που επιφέρει στο πεδίο της δράσης. Μπορούμε να αναφέρουμε ως δείγμα μιας αλήθειας χωρίς συνέπειες ή με ανεπιθύμητες συνέπειες, τη διαδεδομένη άποψη ότι σε κάποιες χώρες επικρατούν άσχημες συνθήκες εξαιτείας της βαρβαρότητας. Κατά την άποψη αυτή, ο φασισμός είναι ένα κύμα βαρβαρότητας, που ξέσπασε σε κάποιες χώρες με τη στοιχειώδη δύναμη ενός φυσικού φαινομένου. Σύμφωνα με την άποψη αυτή, ο φασισμός είναι μια νέα, τρίτη δύναμη πλάι (και πάνω) από τον καπιταλισμό και τον σοσιαλισμό. Τόσο το σοσιαλιστικό κίνημα, όσο και ο ίδιος ο καπιταλισμός θα μπορούσαν να επιβιώσουν, αν δεν παρενέβαινε ο φασισμός κοκ. Αυτός είναι φυσικά ένας φασιστικός ισχυρισμός. Το να τον αποδεχτείς σημαίνει πως συνθηκολογείς με τον φασισμό.

Ο φασισμός είναι μια ιστορική φάση του καπιταλισμού· με αυτή την έννοια είναι κάτι καινούργιο και ταυτόχρονα παλιό. Στις φασιστικές χώρες, ο καπιταλισμός εξακολουθεί να υπάρχει αλλά με τη μορφή του φασισμού, και ο φασισμός δεν μπορεί να καταπολεμηθεί παρά ως καπιταλισμός, ως η ωμότερη, θρασύτερη, καταπιεστικότερη και δολιότερη μορφή καπιταλισμού.

Αλλά πώς μπορεί να πεις την αλήθεια για τον φασισμό, αν δεν έχεις την πρόθεση να μιλήσεις ενάντια στον καπιταλισμό που τον γεννά; Ποιές θα είναι οι πρακτικές συνέπειες μιας τέτοιας αλήθειας;

Όσα άτομα εναντιώνονται στον φασισμό χωρίς να εναντιώνονται στον καπιταλισμό και παραπονιούνται για τη βαρβαρότητα που προκύπτει από τη βαρβαρότητα, θέλουν να τρώνε μοσχαρίσιο κρέας χωρίς να σφαγιαστεί το μοσχάρι. Είναι πρόθυμα να φάνε το μοσχάρι αλλά απεχθάνονται τη θέα του αίματος. Νιώθουν αμέσως ικανοποίηση αν ο χασάπης πλύνει τα χέρια του πριν ζυγίσει το κρέας. Δεν εναντιώνονται στις σχέσεις ιδιοκτησίας που γεννούν τη βαρβαρότητα· εναντιώνονται μόνο στη βαρβαρότητα. Υψώνουν τις φωνές τους ενάντια στη βαρβαρότητα σε χώρες όπου κυριαρχούν ακριβώς αυτές οι σχέσεις ιδιοκτησίας αλλά οι χασάπηδες πλένουν τα χέρια τους πριν ζυγίσουν το κρέας.

Η κατακραυγή για τα βάρβαρα μέτρα μπορεί να είναι αποτελεσματική όσο οι ακροατές πιστεύουν ότι αυτού του είδους τα μέτρα δεν υπάρχει περίπτωση να εφαρμοστούν στη δική τους χώρα. Ορισμένες χώρες έχουν ακόμα τη δυνατότητα να διατηρούν τις σχέσεις ιδιοκτησίας τους με μεθόδους λιγότερο βίαιες, φαινομενικά, από αυτές που χρησιμοποιούνται σε άλλες χώρες.

Η δημοκρατία εξακολουθεί να χρησιμεύει σε αυτές τις χώρες για να επιφέρει τις συνέπειες για τις οποίες αλλού απαιτείται βία, για να εγγυηθεί, πιο συγκεκριμένα, την ατομική ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής. Το ιδιωτικό μονοπώλιο πάνω στα εργοστάσια, τα ορυχεία και τη γη δημιουργεί βάρβαρες συνθήκες παντού, αλλά σε ορισμένα μέρη αυτές οι συνθήκες δεν χτυπάνε στο μάτι. Η βαρβαρότητα χτυπάει στο μάτι μόνο όταν το μονοπώλιο μπορεί να προστατευτεί μόνο με απροκάλυπτη βία.